Quan chức Mỹ gọi chuỗi cung ứng của Trung Quốc là “chuỗi con tin” tại Pax Silica

Mỹ chỉ trích sự thống trị của Trung Quốc trong chuỗi cung ứng bán dẫn

Thứ Hai, ngày 18 tháng 5, Thứ trưởng phụ trách các vấn đề kinh tế của Mỹ Jacob Helberg đã bảo vệ kế hoạch Khu An ninh Kinh tế tại New Clark City, thuộc sáng kiến Pax Silica do Mỹ dẫn dắt, đồng thời chỉ trích mạnh mẽ việc Trung Quốc kiểm soát các chuỗi cung ứng công nghệ then chốt. Phát biểu tại địa điểm của khu này ở Luzon, Helberg gọi sự thống trị của Trung Quốc là “chuỗi con tin”, cho biết Mỹ và các đối tác đang tìm cách xây dựng một mạng lưới chuỗi cung ứng thay thế cho các ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo và liên quan đến bán dẫn.

“Khi 90% một đầu vào quan trọng đến từ một quốc gia, thì bạn không có chuỗi cung ứng. Bạn có một chuỗi con tin,” Helberg nói trong các phát biểu đã chuẩn bị. Ông nêu các ví dụ về việc đơn hàng bị hủy và rằng “chỉ một thông báo từ một văn phòng ở thủ đô xa xôi cũng có thể làm tê liệt một kim loại mà cả ngành phụ thuộc vào”, qua đó đề cập đến việc Trung Quốc kiểm soát xuất khẩu đất hiếm và các khoáng sản thiết yếu. Helberg cho biết dự án nhằm kết hợp “tính dự đoán và chắc chắn của pháp luật Mỹ với tốc độ và quy mô của châu Á”.

## Đàm phán cơ cấu quản trị vẫn đang tiếp diễn

Các chi tiết xung quanh cơ cấu quản trị chung của khu vẫn chưa được giải quyết. Một bản thông tin của Đại sứ quán Mỹ nêu: “Hai chính phủ dự định xác định các khuôn khổ phù hợp cho sự phát triển dài hạn của Khu, nhằm tạo điều kiện cho sự nhất quán về chủ quyền và cùng hưởng lợi khi Khu mở rộng.”

Joshua Bingcang, CEO của BCDA (Cơ quan chuyển đổi và phát triển căn cứ), cho biết Philippines đã bác các đề xuất của Mỹ, vốn có thể đặt Khu dưới luật Mỹ hoặc trao cho Khu một vị thế pháp lý đặc biệt như miễn trừ ngoại giao. “Đó là yêu cầu [của phía Mỹ], nhưng chúng tôi không đồng ý. Có hai đạo luật sẽ chi phối giao dịch ở đây. Đạo luật Cấp phép thuê của nhà đầu tư, và sau đó là luật BCDA đã được Bộ Tư pháp xác nhận. Vì vậy, nó sẽ được đối xử như một hợp đồng phát triển kinh doanh thông thường, không có thỏa thuận đặc biệt nào dành cho chính phủ Mỹ,” Bingcang nói.

Helberg cho biết các cuộc đàm phán vẫn đang tiếp diễn và nói rằng có một “cửa sổ” 2 năm cho các cuộc đàm phán để chốt các điều khoản cuối cùng của thương vụ.

## Mục tiêu phát triển của Philippines

Philippines tham gia Pax Silica vào tháng 4. Giới chức Philippines đã định vị sáng kiến này như một cơ hội để thu hút các ngành công nghệ có giá trị cao, các trung tâm dữ liệu, sản xuất liên quan đến bán dẫn và đầu tư vào các khoáng sản thiết yếu.

Thứ trưởng Bộ Thương mại và Công nghiệp Perry Rodolfo cho biết: “Với Pax Silica, chúng tôi mở ra một nền tảng khác. Không chỉ là khoáng sản xanh, kim loại xanh [dùng cho công nghệ bền vững]. Giờ đây chúng ta có thể hướng tới khoáng sản công nghệ, khoáng sản công nghệ xanh… cũng hữu ích cho hệ sinh thái AI.” Ông cho biết sáng kiến này hướng tới việc nâng cao khả năng của Philippines trong việc chế biến khoáng sản, thay vì chỉ xuất khẩu chúng ở dạng chưa qua xử lý.

## Phản hồi chính thức trước các lo ngại

Những người chỉ trích đã nêu lo ngại về sự kiểm soát của nước ngoài, rủi ro môi trường gắn với khai thác mỏ và khả năng tích hợp hạ tầng công nghiệp vào các mục tiêu chiến lược và quân sự rộng hơn của Mỹ. Rodolfo bác bỏ lo ngại rằng các cơ sở thuộc Pax Silica sẽ được dùng cho năng lực sản xuất phục vụ chiến tranh: “Không phải cho những vật liệu như chế tạo đạn hay tên lửa… Không phải như vậy. Đây thực sự là để bảo đảm chuỗi cung ứng cho hệ sinh thái AI của bạn.”