Vừa rồi mình chú ý đến một hiện tượng khá thú vị trên thị trường năng lượng. Sau những xung đột từ cuối tháng 2, giá dầu WTI lần đầu tiên trong bốn năm đã vượt qua Brent – điều này không phải ngẫu nhiên mà phản ánh một sự thay đổi sâu sắc trong cách thị trường định giá rủi ro.

Cái gì đang xảy ra thực chất là một cuộc "tái định giá an toàn" trên toàn bộ thị trường. Trước đây, Brent luôn được trả cao hơn vì nó đại diện cho dòng chảy thương mại toàn cầu. Nhưng khi eo biển Hormuz bị đóng cửa, những thứ dầu từ Vịnh Ba Tư, Oman và UAE đột nhiên phải gánh chịu một "chiết khấu rủi ro" khổng lồ – chi phí bảo hiểm tàu chở tăng vọt, một phần xuất khẩu hoàn toàn bị tê liệt.

Ngược lại, WTI có lợi thế lớn: nó được vận chuyển qua hệ thống đường ống trưởng thành trực tiếp đến các nhà máy lọc ở Vịnh Mexico. Theo Germini, người sáng lập Germini Energy, câu chuyện rất đơn giản: "Thị trường không còn trả tiền cao hơn cho dầu 'đại diện thị trường toàn cầu' nữa. Họ trả tiền cao hơn cho dầu 'mà họ thực sự có thể nắm giữ được'."

Kết quả là một tình huống cực đoan. Hợp đồng WTI tháng 12 hiện ở khoảng 77 USD/thùng, thấp hơn tới 25 USD so với tháng 5, trong khi giá spot Brent đã vượt 140 USD. Nhà đầu tư đang vừa mua hàng thực tế để ứng phó với gián đoạn nguồn cung hiện tại, vừa cược rằng xung đột sẽ được giảm nhẹ trong những tháng tới.

Nhưng theo các chuyên gia từ Stratas Advisors, tình hình có thể trở nên căng thẳng hơn. Với lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ, giá spot Brent trong vài tuần tới có thể thử thách mức 160-190 USD. Nếu giá dầu duy trì ở mức cao lâu dài, "hủy hoại nhu cầu" sẽ xảy ra – người tiêu dùng sẽ cắt giảm đáng kể lượng sử dụng, thậm chí có nguy cơ gây suy thoái kinh tế toàn cầu.

Có vẻ như cuộc khủng hoảng năng lượng này có thể là chiếc lá bài cuối cùng để cả Mỹ lẫn Iran quay trở lại bàn đàm phán. Thị trường đang chờ xem điều gì sẽ xảy ra tiếp theo.