RWA là gì? Giải thích cách tài sản thế giới thực định hình lại hệ sinh thái DeFi

Khi đề cập đến RWA là gì, đơn giản mà nói, đó là việc đưa các tài sản từ thế giới thực vào blockchain dưới dạng token. Những tài sản thế giới thực (Real World Assets) này bao gồm đô la Mỹ, vàng, bạc và các kim loại quý khác, cũng như bất động sản, trái phiếu, bảo hiểm, giấy tín dụng, v.v. So với đó, các tài sản gốc crypto mặc dù rất nổi bật, nhưng quy mô của chúng vẫn còn rất nhỏ bé so với thế giới tài chính thực.

127 triệu tỷ đô la bánh gato, crypto có thể chia bao nhiêu?

Dữ liệu nói lên điều đó rõ ràng nhất. Quy mô thị trường trái phiếu cố định toàn cầu khoảng 127 triệu tỷ đô la, tổng giá trị bất động sản toàn cầu khoảng 362 triệu tỷ đô la, chỉ riêng giá trị của vàng đã đạt 11 triệu tỷ đô la. Trong khi đó, giá trị toàn bộ tài sản gốc crypto hiện chỉ có 1.1 triệu tỷ đô la, tương đương 1/10 giá trị của vàng.

Điều này có ý nghĩa gì? Có nghĩa là nếu chỉ đưa một phần nhỏ của thị trường RWA khổng lồ này vào DeFi, quy mô của toàn bộ hệ sinh thái tài chính phi tập trung sẽ tăng trưởng theo cấp số nhân. Đây không chỉ là phép cộng đơn giản, mà là một cây cầu nối DeFi với tài chính truyền thống.

Ba cách ứng dụng RWA trong DeFi

Để đưa RWA vào DeFi, công nghệ cốt lõi là sử dụng hợp đồng thông minh để tạo ra các Token đại diện cho tài sản thực, đồng thời cung cấp bảo đảm ngoài chuỗi, đảm bảo rằng các Token đã phát hành luôn có thể được đổi lấy tài sản cơ sở tương ứng. Hiện tại, RWA chủ yếu được áp dụng trong DeFi qua ba cách.

Cách đầu tiên: stablecoin

USDT, USDC, BUSD và các stablecoin chính khác thuộc về thực hành RWA. Các nhà phát hành như Tether, Circle, Paxos duy trì dự trữ đô la được kiểm toán để phát hành stablecoin cho blockchain sử dụng. Đây là hình thức ứng dụng RWA trưởng thành và phổ biến nhất.

Cách thứ hai: tài sản tổng hợp

Thông qua tài sản tổng hợp, có thể giao dịch cổ phiếu, hàng hóa, v.v. dưới dạng sản phẩm phái sinh trên chuỗi. Synthetix là một trong những ứng dụng nổi bật nhất trong lĩnh vực này, vào đỉnh điểm của thị trường tăng trưởng năm 2021, đã khóa hơn 3 tỷ đô la giá trị tài sản. Tài sản tổng hợp đã phá vỡ rào cản giữa tài sản truyền thống và thế giới crypto.

Cách thứ ba: giao thức cho vay

Người vay có thể sử dụng RWA làm tài sản thế chấp để vay mượn trên nền tảng DeFi, thậm chí có những khoản vay dựa trên tín dụng mà người vay không cần cung cấp tài sản thế chấp, chỉ cần dựa vào uy tín thương hiệu. Cách này rất quan trọng cho sự phát triển bền vững của các giao thức cho vay DeFi.

Thực hành RWA của MakerDAO: Nhìn vào cấu trúc doanh thu để thấy tương lai

Trong lĩnh vực RWA, MakerDAO là người dẫn đầu không thể phủ nhận. Quy mô kinh doanh RWA của dự án này đã vượt quá 680 triệu đô la, và quan trọng hơn, phần kinh doanh này đã đóng góp hơn 58% doanh thu của giao thức.

Tại sao MakerDAO có thể làm tốt trong lĩnh vực RWA? Câu trả lời nằm ở việc họ nhận thấy một cơ hội then chốt: lợi suất của hệ thống tài chính truyền thống thường cao hơn DeFi. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ khoảng 3.5%, trong khi lợi suất của các giao thức cho vay DeFi hàng đầu chỉ khoảng 2%. Chênh lệch lợi suất này đã tạo ra cơ hội cho các giao thức DeFi tạo ra doanh thu bền vững.

MakerDAO hoạt động cụ thể như thế nào? Giao thức đã thành lập RWA Foundation để quản lý các hoạt động này. Tùy thuộc vào loại tài sản thế chấp khác nhau, có thể thành lập các Foundation khác nhau, mỗi thực thể mục đích đặc biệt (SPV) sẽ chọn khu vực quản lý và cấu trúc pháp lý phù hợp nhất theo nhu cầu kinh doanh.

MakerDAO đã chia 680 triệu đô la RWA của mình thành ba trường hợp cụ thể:

Thứ nhất là trái phiếu chính phủ Mỹ. Khoảng 500 triệu đô la RWA tồn tại dưới dạng trái phiếu chính phủ Mỹ do Monetalis quản lý, những tài sản này cung cấp nguồn thu nhập cho MakerDAO từ USDC nhàn rỗi.

Thứ hai là hợp tác với ngân hàng thương mại. MakerDAO đã hợp tác với Ngân hàng Huntingdon Walley (HVB) ở Philadelphia để phát hành kho lưu trữ trị giá 100 triệu đô la được hỗ trợ bởi khoản cho vay. Đây trở thành trường hợp đầu tiên về khoản vay thương mại giữa các tổ chức tài chính được quản lý ở Mỹ và tiền điện tử phi tập trung.

Thứ ba là thế chấp trái phiếu. Ngân hàng Société Générale đã vay 7 triệu đô la từ MakerDAO, vị thế của họ được hỗ trợ bởi trái phiếu AAA trị giá 40 triệu euro dưới dạng token OFH.

Để xử lý việc thanh lý tài sản ngoài chuỗi, MakerDAO đã phát triển một hệ thống hợp đồng thông minh chuyên dụng. RwaLiquidationOracle đóng vai trò là tín hiệu thanh lý cho các thực thể thực hiện ngoài chuỗi, RwaFlipper đóng vai trò là mô-đun thanh lý ảo trong các trường hợp hủy bỏ, RwaUrn hỗ trợ việc vay DAI, RwaOutputConduit và RwaInputConduit xử lý các khoản thanh toán và hoàn trả. Toàn bộ hệ thống được quản lý thông qua các hàm quản trị như tell(), cure(), good() và cull() để quản lý quy trình thanh lý.

Giải pháp NFT của Centrifuge: Kết nối thực tế bằng token hóa

Nếu MakerDAO đi theo con đường hợp tác với các tổ chức tài chính truyền thống, thì Centrifuge đã mở ra một con đường độc đáo trong việc token hóa NFT. Giao thức này đưa tài sản thế giới thực vào hệ sinh thái crypto dưới dạng NFT, với TVL đã vượt quá 170 triệu đô la.

Sản phẩm cốt lõi của Centrifuge là Tinlake, một nền tảng token hóa tài sản. Logic hoạt động như sau: Người phát hành tài sản trước tiên sử dụng Tinlake để kết nối tài sản từ thế giới thực, những tài sản này được chuyển đổi thành NFT có chứa tài liệu pháp lý liên quan. Sau đó, người phát hành tài sản có thể sử dụng những NFT đã token hóa này làm tài sản thế chấp cơ bản để tạo ra các quỹ tài sản.

Khi tạo quỹ sẽ phát sinh hai loại Token - Token DROP và Token TIN. Nhà đầu tư lựa chọn theo sở thích rủi ro: Người nắm giữ Token DROP nhận lợi nhuận cố định do hàm phí quyết định, được tái đầu tư hàng giây, nhưng rủi ro thấp hơn. Người nắm giữ Token TIN nhận lợi nhuận biến động, phụ thuộc vào lợi nhuận đầu tư của quỹ, rủi ro cao hơn nhưng tiềm năng lợi nhuận lớn hơn, họ cũng chịu khoản lỗ đầu tiên khi người vay vỡ nợ.

Thiết kế này khéo léo đáp ứng nhu cầu của các nhà đầu tư khác nhau, đồng thời đảm bảo việc phân bổ vốn hiệu quả.

Cơ hội và thách thức trong lĩnh vực RWA

Cơ hội của RWA là rõ ràng. Các giao thức DeFi hoàn toàn không cần giấy phép mặc dù phi tập trung hơn, nhưng khó hỗ trợ RWA. Điều này khiến các dự án RWA có sự tham gia của chủ thể tập trung trở thành lối vào tốt nhất cho tài chính truyền thống vào crypto.

STO (Security Token Offerings) vốn được chú ý từ lâu được coi là một hình thức thực hiện RWA hạn chế. Nhiều STO chỉ có sẵn trên nền tảng có giấy phép, và việc áp dụng vẫn chưa đạt đến mức độ RWA của chuỗi công khai. Nhưng chính vì STO đã được sự công nhận của cơ quan quản lý, nó đã cung cấp một giải pháp token hóa tài sản có sự công nhận của quy định cho RWA. Các dự án RWA có thể tham khảo con đường phát triển hướng đến sự quản lý của STO.

Tuy nhiên, RWA cũng tồn tại những rủi ro then chốt. Rủi ro lớn nhất đến từ giả định về niềm tin. Bởi vì RWA đã được token hóa vẫn tồn tại dưới dạng tài sản ngoài chuỗi, không thể thực thi thanh lý thông qua hợp đồng thông minh, mà phải dựa vào sự bảo lãnh của các tổ chức tài chính truyền thống. Điều này có nghĩa là thuộc tính niềm tin của các RWA này có thể sẽ không bao giờ đạt được cùng cấp độ với tài sản gốc crypto.

Dù vậy, giá trị của RWA đã được thị trường chứng minh. Khi ranh giới giữa tài chính truyền thống và DeFi ngày càng mờ nhạt, việc token hóa tài sản thế giới thực sẽ trở thành xu hướng tất yếu cho sự phát triển của ngành. Dù là mô hình hợp tác của MakerDAO hay giải pháp NFT của Centrifuge, cả hai đều đang khám phá con đường dẫn đến tương lai.