Tuần này, từ khóa mà Miden đưa ra là 𝐏𝐫𝐚𝐜𝐭𝐢𝐜𝐚𝐥 𝐏𝐫𝐢𝐯𝐚𝐜𝐲 (Riêng tư Thực dụng)

Đây không phải là khái niệm trừu tượng, mà là đề xuất một vấn đề thực tế mà tất cả người dùng blockchain đều gặp phải, nhưng thường bị bỏ qua:

👉Chúng ta thực sự cần loại quyền riêng tư nào?

Trên hầu hết các chuỗi công khai phổ biến, quyền riêng tư hầu như không tồn tại.
Ví dụ như Ethereum, số dư ví của bạn, mỗi giao dịch, các giao thức tương tác đều công khai minh bạch, ai cũng có thể tra cứu chỉ trong một cú nhấp chuột. Nó giống như một bản sao kê ngân hàng công khai vĩnh viễn, và còn mở cho toàn thế giới truy cập.

Đối với người dùng bình thường, điều này đã khá không thoải mái;
Đối với các tổ chức, doanh nghiệp, DAO, điều này gần như không thể chấp nhận được.

Nhưng nếu đi đến một cực khác, vấn đề cũng rõ ràng.
Như các chuỗi “hoàn toàn riêng tư” như Monero, ẩn tất cả chi tiết giao dịch, thực sự bảo vệ người dùng, nhưng cũng khiến cán cân quyền lực nghiêng về phía khác, gần như không thể bị kiểm soát bởi các cơ quan quản lý, chính điều này là lý do tại sao nó thường xuyên bị các cơ quan quản lý “chăm sóc đặc biệt”.

Vì vậy, vấn đề trở nên rất thực tế:
👉Hoàn toàn minh bạch thì không được, hoàn toàn ẩn danh cũng không thể, vậy giải pháp nằm ở đâu?

@0xMiden đưa ra câu trả lời là: Quyền riêng tư Thực dụng.

Nó không phải là “giấu mọi thứ đi”, mà là thiết kế lại vị trí xuất hiện của quyền riêng tư.

Trong logic của Miden, dữ liệu mặc định thực thi tại chỗ, các chi tiết giao dịch nhạy cảm thực sự không cần phải được công khai truyền bá ra toàn mạng, mà chuỗi chỉ chịu trách nhiệm xác minh, upload là bằng chứng “tôi đã làm đúng”, chứ không phải toàn bộ quá trình “tôi đã làm như thế nào”.

Điều này có ý nghĩa gì?
Bạn có thể chứng minh một giao dịch là hợp lệ, hợp pháp, phù hợp quy định,
nhưng không cần phải trình bày toàn bộ cấu trúc tài sản, hành vi lịch sử và chiến lược kinh doanh của mình cho tất cả người lạ.

Nếu dùng cuộc sống để so sánh, thực sự rất dễ hiểu:
🔸Giao dịch tiền mặt: hoàn toàn riêng tư, nhưng rủi ro cao, dễ bị lạm dụng
🔸Chuyển khoản ngân hàng: tuân thủ cao, nhưng gần như không có quyền riêng tư
🔸Thanh toán qua Alipay/WeChat: đủ riêng tư đối với người bình thường,
nhưng vẫn có thể kiểm toán, truy cứu trách nhiệm của hệ thống

Miden muốn làm chính là loại thứ ba.
Nó không phải là quyền riêng tư để “che giấu mọi thứ”, mà là để bảo vệ cho người bình thường, doanh nghiệp bình thường, hoạt động tài chính bình thường.

Đây cũng chính là điểm tôi cho rằng “quyền riêng tư Thực dụng” thực sự quan trọng.
Quyền riêng tư không nên bị ma quái hóa, cũng không nên bị cực đoan hóa. Ý nghĩa của quyền riêng tư, từ trước đến nay không phải là khiến kẻ xấu biến mất, mà là để người tốt không phải chạy trốn trong trạng thái trần trụi.

Khi blockchain thực sự hướng tới ứng dụng quy mô lớn, khi nhiều người dùng bình thường và tổ chức tham gia vào thế giới chuỗi, quyền riêng tư không còn là “tính năng tùy chọn”, mà là một phần của hạ tầng.

Và @0xMiden đang cố gắng làm điều đó, để tìm ra trung điểm thoải mái nhất, cũng thực tế nhất cho tương lai tài chính.